Wprowadzenie
Polecenie useradd jest kluczowym narzędziem w systemach uniksowych oraz linuksowych, służącym do tworzenia nowych kont użytkowników. W wielu dystrybucjach Linuksa, useradd jest często zastępowane przez polecenie adduser, które oferuje bardziej interaktywny sposób na dodawanie nowych użytkowników. W artykule tym przyjrzymy się szczegółowo składni polecenia useradd, jego opcjom, przykładowym zastosowaniom oraz związanym z nim poleceniom, które mogą być użyte podczas zarządzania kontami użytkowników.
Składnia polecenia useradd
Podstawowa składnia polecenia useradd wygląda następująco:
useradd [-c komentarz] [-d katalog_domowy] [-e data_wygaśnięcia] [-f czas_nieaktywności] [-g początkowa_grupa] [-G grupa[,...]] [-m [-k katalog_z_profilem]] [-s powłoka] [-u id_użytkownika [ -o]] [-p zakodowane_hasło] nazwa_użytkownika
Gdzie:
-c: umożliwia dodanie komentarza do konta użytkownika.-d: określa ścieżkę do katalogu domowego użytkownika.-e: ustawia datę wygaśnięcia konta.-f: definiuje czas nieaktywności konta po wygaśnięciu.-g: przypisuje użytkownika do grupy podstawowej.-G: pozwala na dodanie użytkownika do dodatkowych grup.-m: tworzy katalog domowy dla nowego użytkownika.-s: ustawia powłokę systemową, z której będzie korzystał użytkownik.-u: definiuje unikalny identyfikator użytkownika (UID).-p: ustawia hasło dla konta w postaci zakodowanej.nazwa_użytkownika: to nazwa nowego konta użytkownika, które ma być utworzone.
Wyświetlanie i ustawianie wartości domyślnych
Aby wyświetlić domyślne wartości konfiguracyjne dla polecenia useradd, można użyć opcji -D. Polecenie to zwróci aktualne ustawienia, takie jak grupa podstawowa, katalog domowy czy powłoka systemowa:
useradd -D
Aby zmienić te domyślne wartości, można użyć tej samej opcji z odpowiednimi argumentami:
useradd -D [-g grupa_domyślna] [-b katalog_domyślny] [-f domyślny_czas_nieaktywności] [-e domyślna_data_wygaśnięcia] [-s domyślna powłoka]
Przykłady użycia polecenia useradd
Poniżej przedstawiamy kilka przykładów zastosowania polecenia useradd, które ilustrują różnorodne możliwości tego narzędzia.
Podstawowe dodawanie użytkownika
Aby dodać nowego użytkownika o nazwie „jimbo” bez żadnych dodatkowych opcji, wystarczy wpisać:
useradd jimbo
Taki użytkownik zostanie dodany z domyślnymi ustawieniami, co oznacza, że nie zostanie utworzony jego katalog domowy, a hasło pozostanie puste. Użytkownik ten nie będzie miał dostępu do swojego katalogu domowego bez wcześniejszego utworzenia go.
Dodanie użytkownika z katalogiem domowym
Aby dodać użytkownika „jimbo” z jednoczesnym utworzeniem jego katalogu domowego, należy użyć opcji -m:
useradd -m jimbo
W wyniku tego polecenia zostanie stworzony nowy użytkownik oraz jego katalog w lokalizacji określonej w domyślnych ustawieniach (zwykle /home/jimbo).
Tworzenie ograniczonego konta użytkownika
Czasami istnieje potrzeba utworzenia konta o ograniczonej funkcjonalności, na przykład dla aplikacji takich jak MySQL. W takim przypadku można stworzyć użytkownika bez dostępu do powłoki systemowej:
useradd -s /bin/false dummy
Dostosowanie parametrów podczas tworzenia konta
Dzięki możliwości przekazywania wielu opcji, można szczegółowo skonfigurować nowe konto. Na przykład:
useradd -g users -G floppy,bin,rash,lock -m -d /users/home/jimbo -e 2007/12/05 -s /bin/bash -c "Użytkownik jimbo" jimbo
Powyższe polecenie tworzy użytkownika „jimbo”, przypisując go do grupy „users” oraz dodatkowych grup „floppy”, „bin”, „rash” i „lock”. Tworzy także jego katalog domowy w lokalizacji /users/home/jimbo oraz ustawia powłokę na bash. Ustawiony jest również komentarz opisujący konto oraz data wygaśnięcia na 5 grudnia 2007 roku.
Polecenia związane z zarządzaniem kontami użytkowników
Polecenie useradd to tylko jedno z narzędzi dostępnych do zarządzania kontami w systemach uniksowych. Inne istotne komendy to:
usermod: służy do modyfikacji istniejących kont użytkowników.userdel: umożliwia usunięcie konta użytkownika.passwd: pozwala na zmianę hasła dla konta użytkownika.users: wyświetla aktualnie zalogowanych użytkowników w systemie.groups: pokazuje przynależność danego konta do grup.groupadd: służy
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).